The Drainage Basins' Morphometric and Hydrological Features in Choman District's Northeast and North

المؤلفون

  • Peshewa Mohammed Ali Department of Geography, Natural Geography Branch, College of Humanities, University of Sulaimani, Sulaimani, Kurdistan Region, Iraq.
  • Barzan Mohammed Hamad Department of Geography, Natural Geography Branch, College of Humanities, University of Sulaimani, Sulaimani, Kurdistan Region, Iraq.

DOI:

https://doi.org/10.26750/ayrc5e97

الكلمات المفتاحية:

Watershed, Morphometry, Topography, Slopes, Settlement.

الملخص

This research is a morphometric analysis of the watersheds in the northern and northeastern valleys of Choman district, which includes several watersheds: Darband, Nawanda, Dilza, and Warda watersheds, with a total area of (83.145) km², located between the latitudes (36°47’10” - 36°47’58”) North and longitudes (44°49’15” - 44°58’46”) East. The highest peak is in Darband watershed at (3607)m, followed by Nawanda watershed at (3584)m, Warda watershed at (2117)m, and Dilza watershed at (2800)m. The lowest points of the watersheds are 1207, 1156, 1137, and 1100 respectively.

The length of Darband watershed is (13.65)km, Nawanda watershed (11.99)km, and Dilza watershed (8.63)km. The shortest watershed is Warda at (3.91)km. Darband watershed has the greatest width at (5.67)km, Nawanda (3.26)km, Dilza watershed (2.34)km, and Warda watershed (0.78)km.

The drainage density of Darband watershed is (5.47)km²/km, Nawanda watershed (0.48)km²/km, Dilza (0.44)km²/km, and Warda watershed (0.41)km²/km. Generally, all watersheds are close to circular in shape.

Detailed morphometric analysis of the watersheds reveals that the morphometry of drainage networks has an impact on the geomorphology and landforms, as well as the size and characteristics of the temporary river systems in the study area. This research utilized remote sensing technology and Geographic Informatio System (GIS) with Digital Elevation Model (DEM) data.

المراجع

الدلیمی، د.خلف حسین(2021). و: هێمن کمال حەمە امین. جیۆمۆرفۆلۆجیای کرداری، چاپی یەکەم، چاپخانەی نارین.

ابو سمور، حسن (2012)، وەرگێر/ علی غانم و/ ئوسامە ئەشرەف محمد، دەروازەیەک بۆ زانستی جوگرافیای سروشتی، چاپیخانەی نارین، چاپی یەکەم.

سلامة، حسن رمضان (2007). اصول الجيومورفولوجيا، دارالمسيرة للنشر و التوزيع والطباعة، عمان،طبع2.

سعدي، عباس فاضل1969، منطقة الزاب الصغيرفي الراق (دراسة جغرافية امشاريع الخزن و الري وعلاقاتها بالانتاج الزراعي).

لمفرجي، زهراء علاء جبار (2024)، الخصائص المورفومترية لأحواض وديان جنوبى جبل كيرة في محافضةدهوك شمال العراق.

شريف، ئازاد جلال(1998). مناخ منطقةاربيل (دراسة مقارنة في المناخ الةحلي)، أطروحة دكتورا(غيرمنشورة)،كليةالاداب، جامعة صلاح الدين-اربيل.

Landscape expressions of tectonics in the Zagros fold-and-thrust belt 1 Ahmed K Obaid 1،2، Mark B. Allen 1 Department of Geology، University of Baghdad، Al-Jadriyh Street، Baghdad، Iraq 2 Department of Earth Sciences، University of Durham، Durham DH1 3LE، UK 5 ahamedobaid@gmail.com; m.b.allen@durham،ac.uk

Yahya Farhan، Ali Anbar، Omar Enaba، Nisrin Al-Shaikh-.2015: 12).2- Quantitative Analysis of Geomorphometric Parameters of Wadi Kerak، Jordan، Using Remote Sensing and GIS

Morphometric Analysis of Diwearege River Basin (Iraq- Iran cross border River)،

Messan province، Iraq، Using Remote Sensing and GIS Al-Shammary، Sarteel Hamid).2012: 9)

Miller، Victor C. A QUANTITATIVE GEOMORPHIC STUDY OF DRAINAGE BASIN CHARACTERISTICS IN THE CLINCH MOUNTAIN AREA VIRGINIA AND TENNESSEE. COLUMBIA UNIV NEW YORK، 1953، pp.389-402.

Schumm، Stanley A. "Evolution of drainage systems and slopes in badlands at Perth Amboy، New Jersey." Geological society of America bulletin 67، no. 5 (1956): 597-646.

مضفر صالح قادر. (2006)، پڕۆسە جیۆمۆرفۆلۆجیەکانی ئاوزێڵی ڕوباری بازیان و کاریگەری لەسەرچالاکی مرۆیی.

حمەامین، هێمن کمال. (2020) ئاوزێڵی دۆڵی سەرگەت (توێژینەوەیەکی مۆرفۆمەتری)لەلایەن هێمن کەمال و هەڵمەت تۆفیق وە نوسراوە.

حمەامین، ئومێدحمەباقی (2013) ئاو زێڵی ڕوباری زەوڵم و هەڵسەنگاندنی بەکارهێنانەکانی_نامەی ماجستێر بلاونەکراوە.

صابر، سایە سلام (2014)، ڕوماڵکردنی شێوەکانی سەر ڕوی زەوی ناوچەی قەرەداغ و کاریگەیان لەسەر پەرەپێدانی کشتوکاڵ، تێزی دکتۆرا (بڵاونەکراوە)، زانکۆی سلێمانی، سکوڵی زانستە مرۆڤایەتییەکان.

عبداللە. ئالان بکر. 2023 خەمڵاندنی لافاو لە ئاوزێڵی سیوەیل و چۆنیەتی دروێنەکردنی بەبەکارهێنانی سیستەمی زانیارییەجوگرافیەکان،کۆلێژی زانستەمرۆڤایەتیەکان،بەشی جوگرافیا،زانکۆی سلێمانی.

حمە امین، ئومێد حمە باقی.(2020)، مەترسیە جیمۆرفۆلۆجیەکان لە ئاوزێڵی دۆڵی چەقان و ڕێگەکانی چاراسەرکردنی بەبەکارهێنانی سیستمی زانیاریە جوگرافیێکان،نامەی ماستەر (بلاونەکراوە)،کۆلێژی زمان و زانستەمرۆڤایەتیەکان/خانەقین، زانکۆی گەرمیان.

ایراهیم، یادگار مستەفا، زانکۆی سەلاحەدین، (2008)، جیمۆرفۆلۆجیای ئاوزێڵی ڕوباری قەندیل و بەکارهێنانەکانی.

ابراهيم، يادطار مصطفى،و پشتیوان علی محمد، پشتیوان شفیق احمد و شاسوار محمد محمود. 2022 گۆڤاری ڕاپەڕین.شیکردنەوەیەکی مۆرفۆمەتری بۆ ئاوزێڵی دۆڵەبەفرە.

عباس، ارام داود، زانکۆی سلێمانی(2023)، تایبەتمەنییە هایدرۆلۆجیەکانی ئاوزێڵی ڕوباری قەڵاچوالان و چۆنێتی دروێنەکردنی ئاوەکەی، نامەی دکتۆرا، بلاونەکراوە.

التنزيلات

منشور

2026-03-20

إصدار

مجلد 13 عدد 1 (2026): Journal of University of Raparin

القسم

Humanities & Social Sciences

الرخصة

الحقوق الفكرية (c) 2026 Raparin Journal of Humanities (RJH)

Creative Commons License

هذا العمل مرخص بموجب Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

كيفية الاقتباس

The Drainage Basins’ Morphometric and Hydrological Features in Choman District’s Northeast and North. (2026). Raparin Journal of Humanities (RJH), 13(1), 499-523. https://doi.org/10.26750/ayrc5e97